Motor greyder, iş makineleri içinde en uzun gövdeye sahip olanıdır: CAT 140 veya Komatsu GD655 sınıfı bir greyderin gövdesi 8,5-9,5 m'dir. Ağırlığı 14-18 ton ile 3 dingilli lowbedin rahat içindedir, ama uzunluğu standart deck'e sığmayabilir. Bu yazıda greyder taşımanın üç kritik konusunu ele alıyoruz: dorse seçimi, bıçak ve riper konumu, uzunluk izni.
Greyder için dorse seçimi
| Durum | Uygun dorse | Not |
|---|---|---|
| Riper yok, gövde 8,5 m altı | Standart 3 dingil lowbed (deck 8-10 m) | Toplam uzunluk 22 m içinde kalır |
| Riper takılı, gövde 9 m üstü | Uzatılabilir 3 dingil lowbed | Deck 2-4 m uzatılır, uzunluk izni gerekebilir |
| Rampa tepe noktasında sürtünme riski | Ayrılabilir boyunlu (RGN) lowbed | Önden düz zeminden yükleme |
Bıçak ve riper konumu
Greyder bıçağı 3,7-4,3 m genişliktedir; taşımada bıçak döndürülerek gövdeye paralel ve mümkün olduğunca gövde altına alınır. Böylece taşıma genişliği çoğu modelde 2,55-3 m bandına iner. Bıçağın tam paralel alınamadığı modellerde genişlik 3 m'yi geçebilir ve genişlik izni de gündeme gelir. Riper (arka kazıcı) yukarı kaldırılıp kilitlenir; ön bıçak (ripper-scarifier) varsa aynı şekilde sabitlenir.
Uzunluk izni
Çekici, dorse ve yük dahil toplam uzunluk 22 m'yi aşarsa Özel Yük Taşıma İzin Belgesi gerekir; 25 m üzerinde eskort istenir. 9 m greyder + uzatılmış lowbed + çekici kombinasyonu 22-24 m'ye ulaşabilir; bu yüzden teklif aşamasında greyderin gerçek gövde uzunluğunu (riper dahil) bildirmek önemlidir. Uzunluk izni harç olarak genişlik izniyle aynıdır: 2026'da belge başına 18.813,80 TL.
Greyder sınıfına göre ölçüler
| Sınıf (örnek model) | Çalışma ağırlığı | Gövde uzunluğu | Bıçak genişliği | Not |
|---|---|---|---|---|
| Küçük (CAT 120, Komatsu GD555) | 12-14 ton | 8,3-8,7 m | 3,7 m | Standart 3 dingil deck'e sığar |
| Orta (CAT 140, Komatsu GD655, HBM Nobas) | 15-18 ton | 8,8-9,3 m | 3,7-4,3 m | Riper takılıysa uzatılabilir lowbed |
| Büyük (CAT 160/16, Komatsu GD825) | 19-27 ton | 9,5-10,5 m | 4,3-4,9 m | Uzatılabilir 3-4 dingil, uzunluk ve genişlik izni |
Greyderin en pratik ölçüsü "riper dahil toplam uzunluk"tur; teklif formuna bunu yazdığınızda uzatma ve izin gerekip gerekmediği hemen belli olur. Bıçağın yanal kaydırma (sideshift) mesafesi de modelde yazar; bıçak tam paralel alındığında taşıma genişliği çoğu modelde 2,7-3,0 m'ye iner.
Sık yapılan hatalar
- Riper takılı greyderi standart 8 m deck'e planlamak: gövde arkadan 1-1,5 m taşar, izinsiz taşınamaz.
- Bıçağı çapraz bırakıp yola çıkmak: genişlik 3,5 m'yi geçer, eskort şartı doğar.
- Mafsal kilidini takmamak: virajda gövde kırılır, zincirler gevşer.
- Rampa tepe noktasında gövde altı mesafesini ölçmemek: uzun dingil aralığı nedeniyle diferansiyel rampaya oturur.
Yükleme adımları
- Bıçak gövdeye paralel döndürülür ve yukarı kaldırılır; riper kilitlenir.
- Greyder düşük viteste rampaya girer; tekerlek izleri deck kirişleriyle hizalanır. Rampa tepe noktasında gövde altı mesafesi kontrol edilir.
- Deck üzerinde ağırlık merkezi dingil grubunun önüne gelecek şekilde konumlanır; bıçak deck'e indirilir.
- Ön ve arka akslar ikişer noktadan zincirlenir; mafsallı gövde (articulation) kilidi takılır.
Sık sorulan sorular
Greyder hangi lowbed ile taşınır?
Ağırlık olarak 3 dingil sınıfı; riper takılıysa uzatılabilir lowbed, rampa sorunu varsa ayrılabilir boyunlu lowbed.
Greyder taşımada izin gerekir mi?
Toplam uzunluk 22 m'yi aşıyorsa evet. Bıçak paralel alındığında genişlik çoğunlukla sınır içinde kalır.
Greyder rampadan kendi çıkabilir mi?
Evet, lastikli olduğu için kendi gücüyle çıkar; uzun dingil aralığı nedeniyle rampa tepesinde sürtünme kontrol edilir.
Greyder taşıma dahil ağır makine hizmetlerimiz bu sayfada; modelinizi ve rotanızı talep formundan iletin, 10 dakika içinde yazılı teklif gelsin.